Slimmer werken leidt tot betere bedrijfsprestaties

15-7-2009

MKB-bedrijven die investeren in slimmer werken presteren duidelijk beter dan bedrijven zonder dergelijke investeringen. Dit is de belangrijkste uitkomst van een onderzoek naar slimmer werken in het MKB, dat EIM in opdracht van het Innovatieplatform heeft uitgevoerd.

Sociale innovatie, ook wel omschreven als de 'zachte kant' van innovatie, wordt in het onderzoek op twee manieren geoperationaliseerd. Bij sociale innovatie in brede zin gaat het om veranderingen binnen bedrijven op de volgende terreinen:
- manier van managen
- interne communicatie
- HRM
- interne werk- en taakverdeling
- de werkplekinrichting
- arbeidstijden
- samenwerking tussen en met kennisinstellingen.
Bij sociale innovatie in enge zin - verder aangeduid als slimmer werken - worden alleen meegenomen veranderingen in de bedrijfsorganisatie, in de werk- en taakverdeling en op het terrein van de arbeidstijden.

Uit het onderzoek komt naar voren, dat van alle MKB-bedrijven met 5 tot 250 werknemers de afgelopen 2 jaar 79 procent ten minste één activiteit heeft ondernomen op het terrein van sociale innovatie in brede zin. Rond 40 procent heeft activiteiten op het terrein van slimmer werken ontplooid.

Verder blijkt, dat investeringen in sociale innovatie in brede zin/slimmer werken leiden tot betere bedrijfsprestaties. Zo lag bij bedrijven met investeringen in slimmer werken de groei van het bedrijfsresultaat in de afgelopen 2 jaar gemiddeld 16 procentpunt hoger dan bij bedrijven zonder dergelijke investeringen. Bij de ontwikkeling van de productiviteit, omzet en werkgelegenheid bedroegen de verschillen respectievelijk 9, 8 en 5 procentpunt.

Ondernemers zijn zich veelal ook bewust van de positieve effecten van sociale innovatie/slimmer werken. Zo verwacht ruim 80 procent dat de baten op termijn de kosten van de investeringen (ruimschoots) zullen overtreffen en dat de investeringen zullen leiden tot betere bedrijfsprestaties.

Sociale innovatie/slimmer werken komt in 80 à 90 procent van de gevallen voor in combinatie met technologische innovaties e.d. In bijna tweederde van de gevallen hangen de harde innovaties en sociale innovaties volgens opgave van de ondernemers zelf ook daadwerkelijk met elkaar samen. Innovaties op het terrein van nieuwe producten of diensten, ICT, etc. vormen in veel gevallen dus een trigger om (ook) over te gaan tot sociale innovatie/slimmer werken.

Beleid gericht op het vergroten van het aantal MKB-bedrijven dat investeert in slimmer werken zal op termijn dus (ook) leiden tot een stijging van de productiviteit van het Nederlandse bedrijfsleven. Interessante vervolgvragen hierbij zijn: welke investeringen kunnen bedrijven uit de verschillende sectoren het best doen? En welke resultaten in termen van bedrijfsprestaties mogen dan worden verwacht?